Дървен материал от www.emsien3.com

The best bookmaker bet365

The best bookmaker bet365

Menu

Η παραδοσιακή κρητική διατροφή διατηρεί την υγεία και προλαμβάνει τις ασθένειες

Η παραδοσιακή κρητική διατροφή διατηρεί την υγεία και προλαμβάνει τις ασθένειες

Η παραδοσιακή κρητική διατροφή είναι το καλύτερο φάρμακο για να έχετε την υγεία σας

 

 

 

Η παραδοσιακή κρητική διατροφή είναι το καλύτερο φάρμακο στην προαγωγή της υγείας και στην πρόληψη ασθενειών.

Η παραδοσιακή διατροφή της Κρήτης μειώνει τους δείκτες της παιδικής παχυσαρκίας.

Η παραδοσιακή κρητική διατροφή αποτελεί, διαχρονικά, ασπίδα για τον ανθρώπινο οργανισμό και την πρόληψη ασθενειών.

Όσοι άνδρες κάνουν παραδοσιακή κρητική διατροφή έχουν χαμηλότερο βάρος και δείκτη μάζα σώματος σε σχέση με άλλους πληθυσμούς από άλλες χώρες.

Όσοι άνδρες ακολουθούν την παραδοσιακή κρητική διατροφή έχουν μικρότερο κίνδυνο για καρδιοαγγειακές παθήσεις και αιφνίδιο θάνατο.

Η παραδοσιακή κρητική διατροφή δεν έχει καμιά σχέση με την σημερινή κτητική διατροφή, όπου οι Κρητικοί έχουν παρασυρθεί από το δυτικό τρόπο διατροφής κι έχουν ξεχάσει την διατροφή των προγόνων τους και ασκούνται και πολύ λιγότερο από ότι παλιά σε καθημερινή βάση με αποτέλεσμα οι άνδρες ηλικίας 40-60 ετών να έχουν 20 κιλά μεγαλύτερο σωματικό βάρος σε σύγκριση με τους άνδρες της ίδιας ηλικίας το 1960.


Η παραδοσιακή κρητική διατροφή

Περιλαμβάνει δημητριακά, αυγά, τυρί, μαύρο ψωμί, φρούτα, λαχανικά, όσπρια, ελαιόλαδο, ψάρι, κοτόπουλο και κόκκινο κρέας μια φορά το μήνα.

Παράλληλα με την παραδοσιακή κρητική διατροφή απαιτείται καθημερινή άσκηση με χειρωνακτική εργασία και περπάτημα.

Η παραδοσιακή κρητική διατροφή περιλαμβάνει και νηστιοθεραπεία και δεν τρώγονται κρέας, γαλακτοκομικά και αυγά για 180 ημέρες τον χρόνο (νηστείες Εκκλησίας).

Όσοι ακολουθούν την παραδοσιακή διατροφή της Κρήτης έχουν 76% λιγότερα επεισόδια εμφράγματος.

Επίσης, το βάρος, ο δείκτης σώματος, ο δείκτης περιμέτρου μέσης και λεκάνης, η ολική χοληστερόλη και ο αθηρωματικός δείκτης με την παραδοσιακή κρητική διατροφή διατηρούνται σε φυσιολογικά επίπεδα.

Αν θέλαμε να αποτυπώσουμε αδρά τη διατροφή των Κρητικών στη δεκαετία του 1960, θα λέγαμε ότι πυρήνα της διατροφής αποτελούσαν τα τρόφιμα από φυτικές πηγές, ενώ τα τρόφιμα ζωικής προέλευσης είχαν περισσότερο περιφερειακό χαρακτήρα. Σε γενικές γραμμές καταναλώνονταν εποχιακά τρόφιμα που υφίστανται ελάχιστη ή και καθόλου επεξεργασία, τα οποία ήταν προϊόντα της ευρύτερης περιοχής.

Φρέσκα και αποξηραμένα φρούτα, όσπρια, λαχανικά, ενδημικά άγρια χόρτα και αρωματικά φυτά, μη επεξεργασμένα δημητριακά και ξηροί καρποί, των οποίων την καλλιέργεια ευνοούσε το κλίμα της περιοχής, καταναλώνονταν σε αφθονία και αποτελούσαν τη βάση της διατροφής των Κρητικών την περίοδο αυτή.

Γαλακτοκομικά προϊόντα καταναλώνονταν καθημερινά σε χαμηλές έως μέτριες ποσότητες.

Πουλερικά και ψάρια καταναλώνονταν σε εβδομαδιαία βάση σε μέτριες ποσότητες, ενώ αντίθετα το κόκκινο κρέας καταναλωνόταν μόνο λίγες φορές μέσα στο μήνα.

Τη βασική πηγή λίπους στη διατροφή αποτελούσε το ελαιόλαδο, το οποίο χρησιμοποιούνταν τόσο στις σαλάτες, όσο και στην παρασκευή των φαγητών, σε αντίθεση με τις χώρες της Βόρειας Ευρώπης στις οποίες καταναλώνονταν, κυρίως, ζωικά λίπη.

Ένα ακόμη βασικό χαρακτηριστικό της διατροφής της Κρήτης το 1960 ήταν η μέτρια κατανάλωση αλκοόλ, κυρίως με τη μορφή του κόκκινου κρασιού που συνόδευε τα γεύματα.

Τέλος, σύνηθες καθημερινό επιδόρπιο αποτελούσαν τα φρέσκα φρούτα, ενώ διάφορα παραδοσιακά γλυκά με βάση το μέλι καταναλώνονταν λίγες φορές μέσα στην εβδομάδα.

Η Κρητική διατροφή του 1960 παρουσιάζει διαφοροποιήσεις σε σχέση με δίαιτες άλλων περιοχών της Μεσογείου κατά την ίδια περίοδο. Συγκεκριμένα, στη μελέτη των Επτά Χωρών φάνηκε ότι στην Κρήτη η κατανάλωση ελαιολάδου, οσπρίων, φρούτων και πατάτας ήταν υψηλότερη συγκριτικά με την κατανάλωση των τροφίμων αυτών στη Νότια Ιταλία. Από την άλλη, το κόκκινο κρέας, το ψάρι και τα δημητριακά καταναλώνονταν σε μικρότερες ποσότητες.

Η προστατευτική επίδραση της Κρητικής διατροφής στην υγεία αποδίδετε στην υψηλή περιεκτικότητά της σε μονοακόρεστα λιπαρά, λόγω της καθημερινής χρήσης του ελαιολάδου, και στη χαμηλή περιεκτικότητά της σε κορεσμένα λιπαρά, λόγω της χαμηλής κατανάλωσης κόκκινου κρέατος. Επιπλέον, η παραδοσιακή κρητική διατροφή όταν καταναλώνεται σε επαρκείς ποσότητες παρέχει όλα τα απαραίτητα μικροθρεπτικά συστατικά (δηλαδή τις βιταμίνες και τα ανόργανα στοιχεία), ενώ είναι πλούσια σε ω-3 λιπαρά οξέα, σε φυτικές ίνες, σε αντιοξειδωτικά συστατικά και σε διάφορα φυτοχημικά, τα οποία ασκούν σημαντικές δράσεις σε διάφορες λειτουργίες, επηρεάζοντας με θετικό τρόπο την υγεία του οργανισμού.

Στη χαμηλή κατανάλωση τροφίμων ζωικής προέλευσης που παρατηρήθηκε στην Κρήτη στη μελέτη των Επτά Χωρών φαίνεται ότι συνέβαλε και το γεγονός ότι οι Κρητικοί την περίοδο αυτή ακολουθούσαν σε μεγάλο βαθμό τις νηστείες που υπαγορεύονται από την Ελληνική Ορθόδοξη Εκκλησία. Έτσι, η χαμηλή κατανάλωση κόκκινου κρέατος και γαλακτοκομικών προϊόντων δεν μπορεί να αποδοθεί μονάχα σε οικονομικούς παράγοντες, καθώς πάρα τα χαμηλά εισοδήματα των κατοίκων, η πλειοψηφία του πληθυσμού παρήγαγε τα δικά της ζωικά και φυτικά προϊόντα. Κατά τη διάρκεια των περιόδων νηστείας, όμως, τα ζωικά προϊόντα φυλάσσονταν για να καταναλωθούν σε περιόδους μη νηστείας και η παράδοση αυτή πέρα από τη συμβολή της στην καλύτερη υγεία ήταν σημαντική και για την οικολογική και περιβαλλοντική ισορροπία.
Η ορθόδοξη εκκλησία ορίζει διάφορες περιόδους νηστείας, οι οποίες συνολικά ανέρχονται σε 180-200 ημέρες κατά τη διάρκεια όλου του έτους. Κατά συνέπεια πρόκειται για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα το οποίο συνέβαλε σημαντικά στη συνολική διατροφική πρόσληψη.


Η Κρητική διατροφή ως τρόπος ζωής

Όταν αναφερόμαστε στην Κρητική διατροφή του 1960 θα πρέπει να λαμβάνουμε υπόψη ότι αυτή καταναλωνόταν σε ένα συγκεκριμένο κοινωνικό πλαίσιο και αποτελούσε αναπόσπαστο κομμάτι ενός συνολικότερου τρόπου ζωής.

Άλλοι παράγοντες που ενισχύουν τις ευεργετικές δράσεις της παραδοσιακής κρητικής διατροφής  στην ανθρώπινη υγεία:

-Σωματική δραστηριότητα

 Ένας από τους παράγοντες αυτούς είναι η σωματική δραστηριότητα, καθώς στη μελέτη των Επτά Χωρών φάνηκε ότι το 62% των ανδρών από την Κρήτη έκαναν έντονη σωματική δραστηριότητα καθημερινά, ενώ μόνο το 7% αυτών έκανε καθιστική ζωή ή μόνο κάποια ελαφριά δραστηριότητα. Η έντονη σωματική δραστηριότητα, η οποία σχετιζόταν με τις αναγκαστικές μετακινήσεις, αλλά και το είδος της εργασίας, φαίνεται ότι συνέβαλλε και στα χαμηλά ποσοστά σωματικού λίπους των ανδρών από την Κρήτη σε σχέση με τους άλλους πληθυσμούς. Έτσι, ο συνδυασμός της Κρητικής διατροφής με την τακτική σωματική δραστηριότητα καθιστούσε εφικτή τη διατήρηση ενός υγιούς βάρους.

-Σταθερές ώρες γευμάτων

Πέρα όμως και από την άσκηση, σημαντική παράμετρος του τρόπου ζωής των Κρητικών, αλλά και άλλων Μεσογειακών λαών, ήταν οι σταθερές ώρες των γευμάτων. Τα τακτικά γεύματα που συμβαίνουν σε συγκεκριμένες ώρες κάθε μέρα φαίνεται ότι βοηθούν τον οργανισμό να ρυθμίσει πιο αποτελεσματικά την πρόσληψη τροφής με τέτοιο τρόπο ώστε να καλύπτονται οι ενεργειακές απαιτήσεις, χωρίς όμως να συμβαίνει υπερκατανάλωση φαγητού.

-Τα γεύματα κομμάτι της κοινωνικής ζωής

Τα γεύματα αποτελούσαν αφορμή για τη συνεύρεση της οικογένειας, αλλά και για ευρύτερες κοινωνικές αλληλεπιδράσεις, και αποτελούσαν μια ευχάριστη κοινωνική εμπειρία. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό αν λάβουμε υπόψη ότι σήμερα ένα μεγάλο ποσοστό ανθρώπων καταναλώνει φαγητό μπροστά στην τηλεόραση, συνήθεια η οποία σχετίζεται με υπερκατανάλωση φαγητού, τόσο στους ενήλικες όσο και στα παιδιά. Συγκεκριμένα για τα παιδιά έχει διατυπωθεί η υπόθεση ότι η παρακολούθηση τηλεόρασης την ώρα του γεύματος είναι ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες που έχει συμβάλλει στην επιδημία της παιδικής παχυσαρκίας.


Κρητική Διατροφή και Υγεία

Με βάση τη διατροφή της Κρήτης το 1960 ορίστηκε από τους επιστήμονες της υγείας και της διατροφής το πρότυπο της Μεσογειακής διατροφής το οποίο έχει αποτελέσει αντικείμενο έντονης επιστημονικής αναζήτησης τα τελευταία έτη. Τα αποτελέσματα των μελετών υποδεικνύουν ότι τα άτομα που υιοθετούν αυτό το διατροφικό πρότυπο παρουσιάζουν μειωμένο κίνδυνο εμφάνισης διαφόρων χρόνιων νοσημάτων, ενώ διάφοροι δείκτες υγείας παρουσιάζονται βελτιωμένοι στα άτομα αυτά. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό καθώς, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το 60% των συνολικών θανάτων παγκοσμίως οφείλονται σε χρόνια νοσήματα και η υιοθέτηση συμπεριφορών που σχετίζονται με έναν υγιεινό τρόπο ζωής, όπως η διατροφή, μπορεί να μειώσει την εμφάνιση των νοσημάτων αυτών σε πολύ μεγάλο βαθμό. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι ο υγιεινός τρόπος ζωής σχετίζεται με 83% μείωση της συχνότητας εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων, με 91% μείωση της συχνότητας εμφάνισης διαβήτη στις γυναίκες και με 71% μείωση της συχνότητας εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου στους άνδρες. Κατά συνέπεια, με βάση τα δεδομένα αυτά η επιστροφή στον παραδοσιακό τρόπο διατροφής, θα πρέπει να ιδωθεί ως επείγουσα ανάγκη από όλους μας.

-Μακροβιότητα

Το γήρας είναι αποτέλεσμα των βιολογικών αλλαγών που προκύπτουν από τη συσσώρευση μη αναστρέψιμων βλαβών στα κύτταρα του οργανισμού και η διατροφή αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που επηρεάζουν την πορεία της διαδικασίας αυτής. Πρώτα η μελέτη των Επτά Χωρών και στη συνέχεια και άλλες μελέτες έδειξαν ότι η Κρητική, και αργότερα η Μεσογειακή διατροφή, συμβάλλουν στην επιβράδυνση της γήρανσης και στη μακροβιότητα. Τα άτομα που υιοθετούν τη Μεσογειακή διατροφή παρουσιάζουν μεγαλύτερο χρόνο ζωής, μειωμένη θνησιμότητα από όλα τα αίτια, αλλά και ειδικότερα μειωμένη θνησιμότητα τόσο από στεφανιαία νόσο, όσο και από καρκίνο.

-Καρδιαγγειακά νοσήματα

Τα καρδιαγγειακά νοσήματα αποτελούν αυτή τη στιγμή την πρώτη αιτία θανάτου παγκοσμίως, και ανάμεσα σε αυτά η στεφανιαία νόσος, με βασική κλινική εκδήλωση το οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου, κατέχει την πρώτη θέση. Η μελέτη των Επτά Χωρών ήταν η πρώτη που έδειξε τη σχέση μεταξύ Κρητικής διατροφής και στεφανιαίας νόσου, αλλά τα ευρήματα αυτά επιβεβαιώθηκαν και σε αρκετές επόμενες μελέτες. Πέρα από τη στεφανιαία νόσο και το οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου, η Μεσογειακή διατροφή έχει φανεί να ασκεί προστατευτική δράση και στην εμφάνιση εγκεφαλικών επεισοδίων. Επίσης, η υιοθέτηση Μεσογειακής διατροφής έχει σχετιστεί με χαμηλότερα επίπεδα αρτηριακής πίεσης  και σε κάποιες μελέτες με μειωμένη συχνότητα εμφάνισης υπέρτασης. Η υιοθέτηση της διατροφής αυτής σχετίζεται και με χαμηλότερα επίπεδα διαφόρων δεικτών που αυξάνουν τον κίνδυνο για καρδιαγγειακά νοσήματα, όπως τα επίπεδα ομοκυστεΐνης και τα επίπεδα διαφόρων δεικτών φλεγμονής.

-Παχυσαρκία

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας το 1/3 των ενήλικων ατόμων παγκοσμίως μπορούν να χαρακτηριστούν ως υπέρβαρα και το 1/10 ως παχύσαρκα. Τα ποσοστά αυτά καθιστούν την παχυσαρκία ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα για τη δημόσια υγεία, αφού πρόκειται για τον 6ο πιο σημαντικό παράγοντα για την εμφάνιση ασθενειών παγκοσμίως. Αν και η σχέση της Μεσογειακής διατροφής με την παχυσαρκία είναι ακόμη υπό διερεύνηση και τα συμπεράσματα προς το παρόν ασαφή, σε κάποιες μελέτες έχει φανεί ότι τα άτομα που ακολουθούν διατροφή Μεσογειακού τύπου έχουν χαμηλότερο βάρος, αλλά και μικρότερη εναπόθεση λίπους στην περιοχή της κοιλιάς. Το τελευταίο είναι ιδιαίτερα σημαντικό καθώς η συσσώρευση σπλαχνικού λίπους αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση μεταβολικών διαταραχών που προδιαθέτουν για διαβήτη και καρδιαγγειακά νοσήματα. Επίσης, η υιοθέτηση της διατροφής αυτής έχει φανεί να σχετίζεται με μείωση του ρυθμού αύξησης του βάρους και της εμφάνισης παχυσαρκίας με την πάροδο των ετών.

-Διαβήτης τύπου ΙΙ και μεταβολικό σύνδρομο

Τα αυξημένα ποσοστά παχυσαρκίας που παρατηρούνται τα τελευταία έτη έχουν οδηγήσει και σε αντίστοιχα αυξημένα ποσοστά εμφάνισης μεταβολικού συνδρόμου και διαβήτη. Το μεταβολικό σύνδρομο αποτελεί μια πολύ συχνή πλέον διαταραχή η οποία αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης τόσο διαβήτη, όσο και καρδιαγγειακών νοσημάτων, και χαρακτηρίζεται από την παχυσαρκία κεντρικού τύπου, τα αυξημένα επίπεδα γλυκόζης, τα αυξημένα επίπεδα τριγλυκεριδίων, τα αυξημένα επίπεδα αρτηριακής πίεσης και τα χαμηλά επίπεδα της καλής HDL χοληστερόλης. Η υιοθέτηση Μεσογειακής διατροφής έχει σχετιστεί με μειωμένη συχνότητα εμφάνισης μεταβολικού συνδρόμου, αλλά και διαβήτη. Επιπλέον, σε διαβητικούς ασθενείς, η υιοθέτηση Μεσογειακής διατροφής έχει σχετιστεί με καλύτερο έλεγχο της νόσου, ενώ η χορήγηση Μεσογειακής διατροφής σε ασθενείς που μόλις είχαν διαγνωσθεί με διαβήτη φάνηκε να καθυστερεί την έναρξη της φαρμακευτικής θεραπείας.

-Καρκίνος

Η υιοθέτηση Μεσογειακού τύπου διατροφής έχει φανεί να σχετίζεται με μείωση του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου γενικά, αλλά και με μείωση της συχνότητας εμφάνισης καρκίνου σε διάφορες θέσεις. Έτσι, έχει φανεί να σχετίζεται με μείωση της συχνότητας εμφάνισης καρκίνου στην ανώτερη αναπνευστική οδό και συγκεκριμένα στη στοματική κοιλότητα, στο φάρυγγα, στον οισοφάγο  και στον λάρυγγα. Επιπλέον, έχει φανεί να σχετίζεται με μείωση του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου του μαστού  και ορθοκολικού καρκίνου. Έχει υπολογιστεί ότι πάνω από 25% των περιπτώσεων ορθοκολικού καρκίνου, πάνω από 15% των περιπτώσεων καρκίνου του μαστού και πάνω από 10% των περιπτώσεων καρκίνου του προστάτη, του παγκρέατος και του ενδομητρίου θα μπορούσε να προληφθεί με την υιοθέτηση της παραδοσιακής Μεσογειακής διατροφής.

-Νόσος Alzheimer και Parkinson

Πολύ πρόσφατες μελέτες υποστηρίζουν ότι η Μεσογειακή διατροφή σχετίζεται και με τις νόσους Alzheimer και Parkinson, των οποίων η συχνότητα αυξάνεται τα τελευταία έτη. Η υιοθέτηση της Μεσογειακής διατροφής έχει φανεί να μειώνει τη συχνότητα εμφάνισης και των δύο διαταραχών, καθώς και τη θνησιμότητα από τη νόσο Alzheimer.


Τα καλύτερα κρητικά προϊόντα

Τα Κρητικά προϊόντα φημίζονται για την ποιότητα τους σε ολόκληρο τον κόσμο. 

Ελιά και Ελαιόλαδο

Κρητικό Τυρί

Κρητικός Οίνος

Σταφίδα

Κρητικό κρέας

Προϊόντα φυτικής προέλευσης

Χόρτα

Αρωματικά φυτά

Μέλι

Ψωμί – Παξιμάδι

Αναγνωρισμένα Κρητικά προϊόντα

Ξηροί καρποί


Κρητική Διατροφή για παιδιά

Πέρα από τις συνέπειες στην σωματική υγεία, η παχυσαρκία φαίνεται να επηρεάζει και άλλες παραμέτρους που σχετίζονται με την ψυχολογία και την ποιότητα ζωής του παιδιού. Τα παχύσαρκα παιδιά κάποιες φορές παρουσιάζουν μειωμένη απόδοση στο σχολείο, σε κάποιες μελέτες έχει φανεί ότι είναι επιρρεπή σε εθιστικές συμπεριφορές, όπως το κάπνισμα και η κατανάλωση αλκοόλ, ενώ φαίνεται να παρουσιάζουν μειωμένη αυτοεκτίμηση, μειωμένη ικανοποίηση από την εικόνα του σώματός τους και σε κάποιες περιπτώσεις δυσλειτουργικές σχέσεις με τους συνομηλίκους τους. Από τα παραπάνω γίνεται σαφές ότι δεν πρόκειται για ένα πρόβλημα αισθητικής φύσεως, όπως συχνά αντιμετωπίζεται, αλλά για μια πολύπλοκη κατάσταση η οποία αφενός θέτει σε σοβαρό κίνδυνο την υγεία του παιδιού και αφετέρου, σε κάποιες περιπτώσεις, υποβαθμίζει την ποιότητα της ζωής του.

Η αιτιολογία της παιδικής παχυσαρκίας και ο ρόλος της οικογένειας

Η παχυσαρκία των παιδιών και των εφήβων παρουσιάζει σε ένα βαθμό κληρονομική βάση. Παρόλα αυτά, η έξαρση που παρατηρείται τα τελευταία έτη υποδηλώνει ότι ο ρόλος περιβαλλοντικών παραγόντων είναι ιδιαίτερα σημαντικός, αφού τα γονίδιά μας δεν έχουν αλλάξει σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα. Διάφοροι παράγοντες εμπλέκονται στην αιτιολογία της παιδικής παχυσαρκίας, όπως διάφοροι κοινωνικοοικονομικοί παράγοντες, η έλλειψη φυσικής δραστηριότητας και η κατανάλωση τροφίμων και ποτών (όπως αναψυκτικών και χυμών) χαμηλής ποιότητας και υψηλής θερμιδικής αξίας. Επίσης, φαίνεται ότι ο μητρικός θηλασμός βοηθά στην πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας.

Πέρα από τους παραπάνω παράγοντες, κεντρικής σημασίας είναι και ο ρόλος των γονέων. Είναι ξεκάθαρο ότι το οικογενειακό περιβάλλον ευθύνεται σε σημαντικό βαθμό για την δημιουργία της παχυσαρκίας, αλλά διαδραματίζει και σημαντικό ρόλο στην αντιμετώπισή της. Οι παχύσαρκοι γονείς τείνουν να έχουν παχύσαρκα παιδιά, κληροδοτώντας σε αυτά, πέρα από τα γονίδιά τους, και τις διατροφικές τους συνήθειες. Οι γονείς ευθύνονται για τα τρόφιμα που υπάρχουν διαθέσιμα στο σπίτι, καθώς και για το πρόγραμμα των γευμάτων, ενώ ταυτόχρονα αποτελούν πρότυπα για τα παιδιά, τόσο όσον αφορά στη διατροφή, όσο και στη σωματική δραστηριότητα. Επίσης, είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι περίπου 50% των γονέων δεν αναγνωρίζει την παρουσία του αυξημένου σωματικού βάρους στο παιδί και άρα δεν αναζητά καθόλου ή αργεί να αναζητήσει την κατάλληλη θεραπεία.

Αντιμετώπιση της παιδικής και εφηβικής παχυσαρκίας

H Κρητική-Μεσογειακή διατροφή ως πρότυπο διατροφής για τα παιδιά και τους εφήβους

Τα ευρήματα για τις ευεργετικές δράσεις της υιοθέτησης μιας διατροφής Κρητικού ή Μεσογειακού τύπου μπορούν να επεκταθούν πέρα από τους ενήλικες και στα παιδιά και τους εφήβους. Σε γενικές γραμμές έχει φανεί ότι τα παιδιά και οι έφηβοι των οποίων οι διατροφικές συνήθειες είναι πιο κοντά σε αυτό το διατροφικό πρότυπο παρουσιάζουν μεγαλύτερες προσλήψεις σε διάφορα ευεργετικά θρεπτικά συστατικά, ενώ η ποιότητα της διατροφής υποβαθμίζεται σημαντικά όσο πιο μακριά βρίσκονται από το πρότυπο αυτό. Παρόλα αυτά, τα δεδομένα από τον Ελληνικό πληθυσμό δείχνουν χαμηλά ποσοστά της υιοθέτησης της Μεσογειακής διατροφής τόσο από τα παιδιά, όσο και από τους εφήβους.
Αρκετές πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι η υιοθέτηση της Μεσογειακής διατροφής κατά την πρώιμη παιδική ηλικία μειώνει την πιθανότητα εμφάνισης άσθματος και αλλεργίας, αλλά και σε παιδιά τα οποία ήδη έχουν εκδηλώσει άσθμα σχετίζεται με καλύτερο έλεγχο της νόσου. Επιπλέον, ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι το εύρημα ότι η συχνότητα των συμπτωμάτων άσθματος και αλλεργίας είναι μικρότερη σε παιδιά των οποίων οι μητέρες ήταν κοντά στο πρότυπο της Μεσογειακής διατροφής κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Οι διατροφικές συνήθειες των έφηβων που μπορούν να χαρακτηριστούν ως υπέρβαροι αποκλίνουν κατά πολύ από τον παραδοσιακό Μεσογειακό τρόπο διατροφής, ενώ τα παχύσαρκα παιδιά υιοθετούν σε μικρότερο βαθμό της Μεσογειακή διατροφή σε σχέση με τα παιδιά φυσιολογικού βάρους. Παρόλα αυτά, πέρα από τη διατροφή, άλλοι παράγοντες όπως η σωματική δραστηριότητα, το βάρος των γονέων, αλλά και οι αντιλήψεις και οι συμπεριφορές σε σχέση με το φαγητό, φάνηκαν να επηρεάζουν σε σημαντικότερο βαθμό το βάρος των παιδιών υποδεικνύοντας την πολυπλοκότητα του προβλήματος της παιδικής και εφηβικής παχυσαρκίας, η οποία έχει λάβει πλέον τις διαστάσεις επιδημίας.

Το πρόβλημα της παιδικής παχυσαρκίας

Κατά τις τελευταίες 3 δεκαετίες, τα ποσοστά της παιδικής και εφηβικής παχυσαρκίας έχουν αυξηθεί κατά πολύ. Περίπου 110 εκατομμύρια παιδιά ηλικίας έως 18 ετών σε όλο τον κόσμο μπορούν να χαρακτηριστούν ως υπέρβαρα ή παχύσαρκα και το πρόβλημα μαστίζει ακόμη και τις λιγότερο αναπτυγμένες κοινωνίες ως συνέπεια ενός περιβάλλοντος το οποίο προωθεί την κατανάλωση εύκολα διαθέσιμων τροφίμων χαμηλού κόστους και υψηλής θερμιδικής αξίας, ταυτόχρονα με τον καθιστικό τρόπο ζωής. Τα ποσοστά της παχυσαρκίας σε αυτές τις ηλικίες έχουν αυξηθεί σχεδόν σε όλες τις χώρες και πλέον στην Ευρώπη σχεδόν 1 στα 4 παιδιά είναι υπέρβαρο ή παχύσαρκο. Τα στατιστικά δεδομένα από την Ελλάδα, και ειδικά από την Κρήτη, είναι απογοητευτικά. Η Κρήτη κατέχει την 5η θέση στην Ευρώπη στα ποσοστά των υπέρβαρων και παχύσαρκων παιδιών ηλικίας 7-11 ετών και την 1η θέση στις ηλικίες 13-17 ετών με διάφορα δέκα ποσοστιαίων μονάδων από την Αγγλία, η οποία βρίσκεται στη 2η θέση. Στην Κρήτη, 1 στα 3 παιδιά είναι υπέρβαρο ή παχύσαρκο.

Παιδική παχυσαρκία και επιπλοκές

Όσο αυξάνονται τα ποσοστά της παχυσαρκίας, γίνονται όλο και περισσότερο εμφανείς οι επιπλοκές της στην υγεία. Τα υπέρβαρα και παχύσαρκα παιδιά διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο να εμφανίσουν διάφορα προβλήματα υγείας τόσο κατά την παιδική ηλικία, όσο και κατά την ενήλικη ζωή, ενώ είναι πιθανό τα παχύσαρκα παιδιά να εξελιχθούν και σε παχύσαρκους ενήλικες. Σε μια μελέτη φάνηκε τα παιδιά που ήταν υπέρβαρα κατά την ηλικία των 10-15 ετών είχαν 80% πιθανότητα να είναι παχύσαρκοι ενήλικες στην ηλικία των 25 ετών. Σε άλλη μελέτη φάνηκε ότι παιδιά που είναι υπέρβαρα πριν από τα 8 έτη, εμφανίζουν σοβαρότερης μορφής παχυσαρκία ως ενήλικες. Πολλά παχύσαρκα παιδιά εκδηλώνουν ήδη από την ηλικία αυτή τις επιπλοκές της αυξημένης συσσώρευσης λίπους στο σώμα, οι οποίες περιλαμβάνουν διαταραχές στη δράση της ινσουλίνης (που συχνά εκδηλώνεται με αυξημένα επίπεδα σακχάρου ή ινσουλίνης στο αίμα), τα αυξημένα επίπεδα αρτηριακής πίεσης, τα αυξημένα επίπεδα χοληστερόλης και τριγλυκεριδίων, τη λιπώδη διήθηση που ήπατος και την αύξηση των επιπέδων δεικτών συστηματικής φλεγμονής. Όλες αυτές οι καταστάσεις, οι οποίες αυξάνουν τον κίνδυνο για διαβήτη και καρδιαγγειακά νοσήματα, δεν παρουσιάζουν συμπτώματα και συχνά παραμένουν αδιάγνωστες. Οι διαταραχές αυτές μπορούν να εμφανιστούν και στα λιγότερο παχύσαρκα παιδιά, καθώς φαίνεται να σχετίζονται όχι μόνο με το συνολικό ποσοστό του λίπους, αλλά και με τη θέση στην οποία συσσωρεύεται το λίπος στο σώμα. Πέρα από τα προβλήματα που αναφέρθηκαν ήδη, τα παχύσαρκα παιδιά μπορεί να εμφανίσουν άσθμα και άπνοια ύπνου, ενώ σε βάθος χρόνου τίθενται σε μεγαλύτερο κίνδυνο να εκδηλώσουν εγκεφαλικό επεισόδιο, καρκίνο του μαστού, των νεφρών και του παχέος εντέρου, μυοσκελετικά προβλήματα καθώς και προβλήματα της χοληδόχου κύστεως. Η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας θα πρέπει να περιλαμβάνει σε πρώτη φάση την αξιολόγηση του βάρους του παιδιού και του κινδύνου που διατρέχει για τις επιπλοκές της παχυσαρκίας, τόσο στη υγεία, όσο και στην ψυχολογία του. Θα πρέπει να αξιολογηθεί το βάρος των γονέων, καθώς και οι τρέχουσες συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας του παιδιού και της οικογένειας. Σε γενικές γραμμές απαιτείται η συνεργασία με ειδικό διαιτολόγο τόσο για την αξιολόγηση, όσο και για τη θεραπεία, αλλά για την αποτελεσματική αντιμετώπιση απαιτείται και η ενεργή συμμετοχή των γονέων. Οι γονείς είναι αυτοί οι οποίοι θα πρέπει να δημιουργήσουν τις κατάλληλες συνθήκες για την καλή διατροφή των παιδιών μέσα στο σπίτι και αυτοί που θα πρέπει να υποστηρίξουν την αύξηση της σωματικής τους δραστηριότητας, ενώ ταυτόχρονα θα πρέπει να επανεξετάσουν την ενδεχομένως λανθασμένη προσέγγισή τους στη μετάδοση των μηνυμάτων στο παιδί για τις αλλαγές που πρέπει να πραγματοποιηθούν. Η αλλαγή της διατροφικής συμπεριφοράς είναι μια πολύπλευρη και σταδιακή διαδικασία η οποία απαιτεί χρόνο, υπομονή και μεγάλη προσπάθεια τόσο από τα παιδιά όσο και από τους γονείς τους.

Διατροφικές συμβουλές για παιδιά

Συμβουλές για τη διατροφή των παιδιών και των εφήβων

Η υιοθέτηση ενός τρόπου διατροφής που βασίζεται στο πρότυπο της Κρητικής είναι ιδανική για τα παιδιά και τους εφήβους, ανεξάρτητα από το βάρος τους. Όμως, θα πρέπει σε κάθε περίπτωση να προσαρμόζεται με τέτοιο τρόπο ώστε να καλύπτονται οι ιδιαίτερες διατροφικές ανάγκες των ηλικιών αυτών. Δεν πρέπει να ξεχνά κανείς ότι η εγκατάσταση σωστών συνηθειών διατροφής σε αυτή την ηλικία είναι σημαντική για να τεθούν οι βάσεις της σωστής διατροφής για όλη τη διάρκεια της ζωής.

Συμβουλές  για όλα τα παιδιά και κυρίως για αυτά με αυξημένο σωματικό βάρος:

-Κατανάλωση πρωινού γεύματος

Η κατανάλωση πρωινού γεύματος είναι σημαντική τόσο για τη ρύθμιση του βάρους, όσο και για την καλύτερη απόδοση των παιδιών στο σχολείο. Ένα ισορροπημένο πρωινό περιλαμβάνει την κατανάλωση γάλακτος, γιαουρτιού ή τυριού χαμηλών λιπαρών, την κατανάλωση ψωμιού ή δημητριακών ολικής αλέσεως και την κατανάλωση φρέσκων φρούτων ή φρέσκου χυμού.

-Προγραμματισμένα γεύματα και σνακ

Η τακτική κατανάλωση γευμάτων σε συγκεκριμένες ώρες βοηθά τον οργανισμό να ρυθμίσει πιο αποτελεσματικά την πρόσληψη τροφής με βάση τις απαιτήσεις του σε ενέργεια, και μειώνει τις πιθανότητες υπερκατανάλωσης φαγητού. Θα πρέπει πέρα από το πρωινό να καταναλώνονται 2 γεύματα μέσα στην ημέρα, ένα μεσημεριανό κι ένα πιο ελαφρύ βραδινό γεύμα, καθώς και δύο καλής ποιότητας σνακ, ένα στο σχολείο κι ένα κατά τη διάρκεια του απογεύματος, τα οποία καλό είναι να προετοιμάζονται από τους γονείς στο σπίτι.

-Τα γεύματα ως ευχάριστη εμπειρία

Τα γεύματα θα πρέπει να αποτελούν μια ευχάριστη εμπειρία τόσο για τους γονείς, όσο και για τα παιδιά, και μια ευκαιρία για να έρθουν σε επαφή τα μέλη της οικογένειας. Αντίθετα, η κατανάλωση γευμάτων μπροστά στην τηλεόραση είναι πιθανό να οδηγήσει σε υπερκατανάλωση φαγητού.

-Ποικιλία τροφίμων

Η ποικιλία στα τρόφιμα που καταναλώνονται είναι αυτή που θα εξασφαλίσει την επάρκεια σε θρεπτικά συστατικά αφού κανένα τρόφιμο δεν περιέχει από μόνο του όλα τα θρεπτικά συστατικά που χρειάζεται ο οργανισμός. Η συμμετοχή των παιδιών τόσο στην αγορά των τροφίμων, όσο και στην παρασκευή των γευμάτων, σε κάποιες περιπτώσεις βοηθά στο να διευρύνουν τις γευστικές τους προτιμήσεις.

-Φρούτα και λαχανικά

Τα φρούτα και τα λαχανικά θα πρέπει να αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της διατροφής του παιδιού αφού θα πρέπει να καταναλώνονται τουλάχιστον 5 μερίδες από τα τρόφιμα αυτά κατά τη διάρκεια της ημέρα. 1 μερίδα φρούτων αποτελεί 1 μικρό φρούτο ή ½ ποτήρι φρέσκος χυμός, ενώ 1 μερίδα λαχανικών αποτελεί η 1 κούπα ωμών λαχανικών και η ½ κούπα βρασμένων λαχανικών. Για να επιτευχθεί ο στόχος των 5 μερίδων θα πρέπει σε κάθε βασικό γεύμα να συμπεριλαμβάνεται ωμή σαλάτα ή μαγειρεμένα λαχανικά, ενώ τα φρούτα θα πρέπει να αποτελούν επιλογές στο πρωινό γεύμα ή στα ενδιάμεσα σνακ. Είναι προτιμότερο να επιλέγονται εποχιακά φρούτα και λαχανικά, τοπικής παραγωγής, και να καταναλώνεται ποικιλία των τροφίμων αυτών. Τα άγρια χόρτα επίσης αποτελούν πολύ καλή επιλογή.

-Οι υδατάνθρακες ως βάση της διατροφής

Τα τρόφιμα που περιέχουν υδατάνθρακες θα πρέπει να αποτελούν τη βάση της διατροφής των παιδιών, αλλά και των ενηλίκων. Περίπου οι μισές από τις θερμίδες που καταναλώνονται ημερησίως θα πρέπει να προέρχονται από υδατάνθρακες. Τα όσπρια, το ψωμί, τα δημητριακά και τα ζυμαρικά ολικής αλέσεως, το αναποφλοίωτο ρύζι και οι βραστές ή ψητές πατάτες αποτελούν καλές επιλογές από την κατηγορία αυτή.

-Το κορεσμένο λίπος

Η ποιότητα του λίπους στη δίαιτα είναι εξαιρετικά σημαντική. Προτιμήστε το ελαιόλαδο στην παρασκευή των φαγητών, αλλά ακόμη και των γλυκών, και αποφύγετε τα ζωικά λιπαρά όσο είναι δυνατό. Καλές επιλογές αποτελούν τα χαμηλά σε λιπαρά γαλακτοκομικά, τα άπαχα κρέατα, τα πουλερικά και τα ψάρια, καθώς και τα γλυκά που παρασκευάζονται στο σπίτι με βάση το ελαιόλαδο. Τα τρόφιμα αυτά έχουν χαμηλή περιεκτικότητα σε κορεσμένο λίπος το οποίο ασκεί διάφορες δυσμενείς δράσεις στον οργανισμό.

-Διαθεσιμότητα υγιεινών τροφίμων στο σπίτι

Η διαθεσιμότητα στο σπίτι υγιεινών σνακ και ο αποκλεισμός των τροφίμων χαμηλής ποιότητας βοηθά στην καλύτερη διατροφή των παιδιών. Τα φρούτα, τα γιαούρτια χαμηλών λιπαρών που συνδυάζονται με φρούτα, μέλι και ξηρούς καρπούς, τα ροφήματα που μπορούν να παρασκευαστούν στο σπίτι με γάλα και φρούτα, τα τοστ με ψωμί ολικής αλέσεως και τυρί χαμηλών λιπαρών αποτελούν κάποιες μόνο από τις πολλές επιλογές για υγιεινά σνακ στο σπίτι.

-Δεν υπάρχουν «καλά» και «κακά» τρόφιμα

Στα πλαίσια της ισορροπημένης διατροφής και της υγιούς διατροφικής συμπεριφοράς δεν θα πρέπει να δημιουργούνται εμμονές σε σχέση με τις επιλογές των τροφίμων. Τα παιδιά μπορούν να καταναλώνουν ακόμη και «κακά» τρόφιμα, σε αραιά όμως χρονικά διαστήματα, και ενώ υπάρχει συμφωνία των παιδιών με τους γονείς ως προς την συχνότητα αυτή.

-Το φαγητό ως μέσο θρέψης και απόλαυσης

Σε καμία περίπτωση τα τρόφιμα δεν θα πρέπει να χρησιμοποιούνται ως επιβράβευση, απειλή ή δωροδοκία. Τα παιδιά θα πρέπει να μάθουν να αντιμετωπίζουν το φαγητό μόνο ως μέσο θρέψης και απόλαυσης, γιατί μόνο έτσι θα μάθουν να ανταποκρίνονται στο πραγματικό αίσθημα της πείνας. Για τους ίδιους λόγους δεν συνίσταται η επιμονή των γονέων για να καταναλώσει τον παιδί όλη την ποσότητα φαγητού που υπάρχει στο πιάτο του. Επίσης, τα τρόφιμα που ενδεχομένως δεν αρέσουν στο παιδί θα πρέπει να παρουσιάζονται στο τραπέζι, αλλά με δεδομένη την ελευθερία του παιδιού να τα επιλέξει η όχι. Αυτή η τακτική έχει τις περισσότερες πιθανότητες να βοηθήσει τελικά στη συμφιλίωση των παιδιών με τα τρόφιμα αυτά.

-Οι γονείς ως πρότυπο για τα παιδιά 

Οι γονείς με τη δική τους συμπεριφορά τόσο στο φαγητό, όσο και στην άσκηση, επηρεάζουν τη συμπεριφορά που τελικά θα υιοθετήσουν τα παιδιά. Οι σωστές συνήθειες διατροφής και η τακτική σωματική δραστηριότητα θα πρέπει επομένως να αποτελέσουν μέρος της ζωής των γονέων, όχι μόνο για τη δική τους υγεία, αλλά και για την υγεία των παιδιών τους.

Βιβλιογραφία

cretan nutrition

Διαβάστε, επίσης,

Τα κρητικά βότανα είναι αναγνωρισμένα παγκοσμίως

Κρήτη

Ελιά

Γιατί οι Κρητικοί ζουν περισσότερο

Androcymbium rechingeri

Bupleurum kakiskalae

Το κρητικό χάπι για το κρυολόγημα και τη γρίπη

Η Κρήτη κόμβος της Μεσογείου

Ελιά και θεραπευτικές ιδιότητες

Γραβιέρα Κρήτης

Ατεκνόχορτα

Eλληνικό Μέλι

Το κόκκινο κρασί χαρίζει μακροζωία

Το ρομπότ Τάλως που προστάτευε την Κρήτη

Χρήσιμες ιατρικές συνταγές με ασκολύμπρους

Γαμοπίλαφο με αρνάκι

Τσικουδοκαζανέματα στην Κρήτη

Το πιο νόστιμο τσιγαριαστό

Χρήσιμες ιατρικές συνταγές με μουρνιά

Κρήτη, μια ήπειρος σ' ένα νησί

Φασκόμηλο

Βαλεριάνα

Γραβιέρα Κρήτης

Τα καλύτερα Ελληνικά τοπικά φαγητά

Η Κρήτη κόμβος της Μεσογείου

Κρητικός Φοίνικας

Τα μυστικά της μακροζωϊας υγιεινά και μη

Μαλοτήρα

Ξινόχορτο

Τα οφέλη της τσικουδιάς στην υγεία

Το κρητικό αγρίμι

Φυτό της Κρήτης που θεραπεύει τον καρκίνο σε 12 ώρες

Αυγά με Στάκα

Αλαδανιά

Σπάνιες παραδοσιακές συνταγές για όλες τις ασθένειες

Σπαράγγια

Σταμναγκάθι

Τίλιο

Το βότανο του Αγίου Ιωάννη

Η πυραμίδα της μεσογειακής διατροφής

Μεσογειακή δίαιτα

Γιατί πρέπει να χρησιμοποιείτε μόνο ελαιόλαδο

Το καλύτερο ελαιόλαδο είναι το ελληνικό

Παραδοσιακή ελληνική διατροφή

Γιατί σε όλο τον κόσμο προτιμούν την ελληνική κουζίνα

Γιατί η μεσογειακή διατροφή έχει αντικαρκινική δράση

Η ιστορία της διατροφής

Πρόληψη Alzheimer

Παραδοσιακή ελληνική διατροφή

Γιατί οι παχύσαρκοι ζουν λιγότερο

Μεταβολικό σύνδρομο

Το πάχος είναι αιτία καρκίνου

Παιδική και εφηβική παχυσαρκία

Το τεστ της μέσης

www.emedi.gr

Τελευταία τροποποίηση στιςΤετάρτη, 18 Ιανουαρίου 2017 14:31
Συνδεθείτε για να υποβάλετε σχόλια
επιστροφή στην κορυφή


Σχετικά με το EMEDI

Εφημερεύοντα Φαρμακεία