Κυριακή, 23 Οκτωβρίου 2016 09:00

Οξείες λευχαιμίες

Γράφτηκε από την
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(4 ψήφοι)

Βιολογία, κυτταρογενετική, μοριακό προφίλ και κλινική εικόνα στις οξείες λευχαιμίες

Γράφει η

Δρ Σάββη Μάλλιου Κριαρά

Ειδικός Παθολόγος- Ογκολόγος, MD, PhD

Η οξεία λευχαιμία είναι το αποτέλεσμα μιας κακοήθους διαδικασίας που συμβαίνει σε έναν πρόδρομο αιμοποιητικό κύτταρο.

Το προσβεβλημένο κύτταρο αναπτύσσει τα κύτταρα απογόνους, αλλά αποτυγχάνει η διαφοροποίηση και συνεχίζει να πολλαπλασιάζεται ανεξέλεγκτα και τα κύτταρα αυτά αντικαθιστούν τον φυσιολογικό μυελό των οστών με έναν κλωνικό πληθυσμό από ανώριμα μυελοειδή ή λεμφοειδή κύτταρα. Η προκύπτουσα απώλεια της φυσιολογικής λειτουργίας του μυελού έχει σαν αποτέλεσμα να εμφανισθούν τα κλινικά σημεία των οξείων λευχαιμιών, όπως αναιμία, μόλυνση και αιμορραγία. Αν μείνει χωρίς θεραπεία η λευχαιμία οδηγεί σε θάνατο σε λίγους μήνες, αλλά με την κατάλληλη θεραπεία, μερικοί άνθρωποι θα θεραπευθούν.

Η οξεία λευχαιμία μπορεί να κατηγοριοποιηθεί με βάση την μορφολογία, την ιστοχημεία, τους καρκινικούς δείκτες της επιφάνειας των κυττάρων, την κυτταρογενετική και την έκφραση των ογκογονιδίων.

Κατάταξη οξείων λευχαιμιών

Η πιο σημαντική μορφολογική διάκριση στις οξείες λευχαιμίες είναι η οξεία μυελοκυτταρική λευχαιμία και η οξεία λεμφοκυτταρική λευχαιμία.

Οι τύποι της Οξείας Μυελοκυτταρικής Λευχαιμίας:

Στην οξεία μυελοκυτταρική λευχαιμία τα κύτταρα είναι τυπικά 12-20 mm σε διάμετρο, με ευδιάκριτη πυρηνική χρωματίνη, πολλά πυρηνίδια και αζουρόφιλα κοκκία στο κυτταρόπλασμα.

Οι τύποι της Οξείας Μυελοκυτταρικής Λευχαιμίας:

FAB French-American-British Classification of Acute Leukemias

Ιστοχημεία

M0

Undifferentiated acute myeloblastic leukemia-Αδιαφοροποίητη οξεία μυελοβλαστική λευχαιμία, με μορφολογία ομοιόμορφη, αλλά τα κύτταρα είναι πολύ αδιαφοροποίητα, με αντίδραση στα μονοκλωνικά αντισώματα Anti-CD13, Anti-CD14, Anti-CD33, Anti-CD34, με ποικίλες κυτταρογενετικές ανωμαλίες

M1

Acute myeloblastic leukemia with minimal maturation-Οξεία μυελοβλαστική λευχαιμία με ελάχιστη ωρίμανση, τα κύτταρα είναι πολύ αδιαφοροποίητα, υπάρχουν μερικά αζουρόφιλα κοκκία,  μπορεί να είναι θετικά στη μυελουπεροξειδάση και στη μη ειδική εστεράση, με αντίδραση στα μονοκλωνικά αντισώματα Anti-CD13, Anti-CD14, Anti-CD33, Anti-CD34, με ποικίλες κυτταρογενετικές ανωμαλίες

M2

Acute myeloblastic leukemia with maturation-Οξεία μυελοβλαστική λευχαιμία με ωρίμανση, επικρατούν οι κοκκιώδεις βλάστες, άωρα ραβδία μπορεί να υπάρχουν, είναι πολύ θετικά στην μυελουπεροξειδάση και μπορεί να είναι θετικά στη μη ειδική εστεράση και στην PAS, με αντίδραση στα μονοκλωνικά αντισώματα Anti-CD13, Anti-CD14, Anti-CD33, Anti-CD34, με ποικίλες κυτταρογενετικές ανωμαλίες t(8;21)(q22;q22)

M3

Acute promyelocytic leukemia (APL)-Οξεία προμυελοκυτταρική λευχαιμία, με υπερκοκκιώδη προμυελοκύτταρα να επικρατούν, είναι πολύ θετικά στην μυελουπεροξειδάση και είναι θετικά στη μη ειδική εστεράση και στην PAS, με αντίδραση στα μονοκλωνικά αντισώματα Anti-CD13, Anti-CD14, Anti-CD33, Anti-CD34, και και t(15;17)(q22;q11-12)

M4

Acute myelomonocytic leukemia-Οξεία μυελομονοκυτταρική λευχαιμία, με μυελοβλάστες και μονοβλάστες παρόντες, είναι αρκετά θετικά στην μυελουπεροξειδάση και είναι πολύ θετικά στη μη ειδική εστεράση και αρκετά θετικά στην PAS, με αντίδραση στα μονοκλωνικά αντισώματα Anti-CD13, Anti-CD14, Anti-CD33, Anti-CD34, και με ποικίλες κυτταρογενετικές ανωμαλίες inv/del(16) 

M4 eos

Acute myelomonocytic leukemia with eosinophilia-Οξεία μυελομονοκυτταρική λευχαιμία, με ηωσινόφιλα. Είναι, όπως η Μ4, αλλά με ηωσινόφιλα

M5

Acute monocytic leukemia-Οξεία μονοκυτταρική λευχαιμία, με μονοβλάστες να επικρατούν, μπορεί να είναι θετικά στη μυελουπεροξειδάση και είναι πολύ θετικά στη μη ειδική εστεράση, και αρκετά θετικά στην PAS, με αντίδραση στα μονοκλωνικά αντισώματα Anti-CD13, Anti-CD14, Anti-CD33, Anti-CD34, με t(9;11), t(11q23).

M5a

Περισσότεροι από 80% μονοβλάστες

Μ5b

Περισσότερο από 20% προμονοκύτταρα

M6

Acute erythroid leukemia-Οξεία ερυθρολευχαιμία, με ερυθροβλάστες και μεγαλοβλάστες και πρόδρομα ερυθρά διαφαίνονται,  είναι αρνητικά στη μυελουπεροξειδάση και στη μη ειδική εστεράση, και αρκετά θετικά στην PAS, με έκφραση CD36, CD71, και το αντιγόνο της ομάδας αίματος Η, αντιδρούν με αντιγλυκοφορίνη, αντισπεκτρίνη, με -5del(5q), -7/del(7q)

M7

Acute megakaryoblastic leukemia-Οξεία μεγακαρυοβλαστική λευχαιμία, με αδιαφοροποίητους βλάστες, είναι αρνητικά στη μυελουπεροξειδάση και μπορεί να είναι θετικά στη μη ειδική εστεράση, και είναι θετικά στην PAS, με έκφραση CD41a, CD61,  αντιδρούν με  αντιαιμοπεταλιακά GpIIb/IIIa, με  t(1;22) και άλλες ποικίλες κυτταρογενετικές ανωμαλίες

Όσον αφορά την κυτταρογενετική στην ΟΜΛ οι πιο συχνές αλλαγές είναι η πρόσθεση στο χρωμόσωμα 8 ή η απώλεια μέρους ή ολόκληρων χρωμοσωμάτων 5 ή 7.

FAB classification of AML 

FAB subtype Name Adult AML patients (%)

  • M0 Undifferentiated acute myeloblastic leukemia 5%
  • M1 Acute myeloblastic leukemia with minimal maturation 15%
  • M2 Acute myeloblastic leukemia with maturation 25%
  • M3 Acute promyelocytic leukemia 10%
  • M4 Acute myelomonocytic leukemia 20%
  • M4eos Acute myelomonocytic leukemia with eosinophilia 5%
  • M5 Acute monocytic leukemia 10%
  • M6 Acute erythroid leukemia 5%
  • M7 Acute megakaryocytic leukemia 5%

WHO classification of AML and related neoplasms
-AML with recurrent genetic abnormalities:

  • AML with t(8;21)(q22;q22); RUNX1-RUNX1T1
  • AML with inv(16)(p13.1q22) or t(16;16)(p13.1;q22); CBEB-MYH11
  • Acute promyelocytic leukemia (APL) with t(15;17)(q22;q12); PML-RARA
  • AML with t(9;11)(p22;q23); MLLT3-MLL
  • AML with t(6;9)(p23;q34); DEK-NUP214
  • AML with inv(3)(q21q26.2) or t(3;3)(q21;q26.2); RPN1-EVI1
  • AML (megakaryoblastic) with t(1;22)(p13;q13); RBM15-MKL1
  • Provisional entity: AML with mutated NPM1
  • Provisional entity: AML with mutated CEBPA

-AML with myelodysplasia-related change

-Therapy-related myeloid neoplasms

-AML, not otherwise specified:

  • Undifferentiated AML (M0)
  • AML with minimal differentiation (M1)
  • AML without maturation (M2)
  • AML with maturation (M2)
  • Acute myelomonocytic leukemia (M3)
  • Acute monoblastic/monocytic leukemia (M4)
  • Acute erythroid leukemia (M5)
  • Pure erythroid leukemia (M6)
  • Erythroleukemia, erythroid/myeloid (M6)
  • Acute megakaryoblastic leukemia (M7)
  • Acute basophilic leukemia
  • Acute panmyelosis with myelofibrosis
  • Myeloid sarcoma

-Myeloid proliferations related to Down syndrome:

  • Transient abnormal myelopoiesis
  • Myeloid leukemia associated with Down syndrome

-Blastic plasmacytoid dendritic cell neoplasm

Οι τύποι της Οξείας Λεμφοκυτταρικής Λευχαιμίας:

Η κατάταξη (FAB) κατά την οποία η οξεία λεμφοκυτταρική λευχαιμία χωρίζεται  σε 3 υποτύπους (L1, L2, και L3), με βάση τον τρόπο που τα κύτταρα της λευχαιμίας φαίνονται κάτω από το μικροσκόπιο μετά από χρώση, έχει  αντικατασταθεί, και η κατάταξη γίνεται με βάση τον ανοσοφαινότυπο.

Ταξινόμηση της ΟΛΛ με βάση ανοσοφαινότυπο

-ΟΛΛ Β-κυττάρων 

  • Πρόωρη προ-Β ΟΛΛ, περίπου 10% των περιπτώσεων
  • Κοινή ΟΛΛ, περίπου το 50% των περιπτώσεων
  • Προ-Β ΟΛΛ - περίπου το 10% των περιπτώσεων, t(12;21) σε 25% στα παιδιά με καλή πρόγνωση
  • Burkitt λευχαιμία - περίπου 4% των περιπτώσεων

-ΟΛΛ, Τ-κυττάρων 

  • Προ-Τ ΟΛΛ, περίπου 5% έως 10% των περιπτώσεων
  • Ώριμη Τ-κυττάρων ΟΛΛ - περίπου 15% έως 20% των περιπτώσεων

60% των περιπτώσεων οξείας λεμφοκυτταρικής λευχαιμίας εκφράζουν πιο συχνά τα αντιγόνα CALLA-CommonALLantigen ή CD10 που είναι μια γλυκοπρωτεϊνη που βρίσκεται στα πρώιμα Β λεμφοκύτταρα και σε άλλους ιστούς. Οι περισσότερες περιπτώσεις που είναι CALLA θετικές αντιπροσωπεύουν την Πρόωρη προ-Β ΟΛΛ. Περίπου 20% των CALLA θετικών έχουν ενδοκυτταροπλασματικά ανοσοσφαιρίνη και γι΄αυτό ονομάζονται Προ-Β ΟΛΛ και 5% εκφράζουν την ανοσοσφαιρίνη στην επιφάνεια-Κοινή ΟΛΛ. Αντιγόνα για τα Τ-κύτταρα βρίσκονται στο 20% των περιπτώσεων ΟΛΛ και 20% δεν εκφράζουν ούτε το CALLA ούτε άλλα αντιγόνα Τ-κυττάρων, αλλά εκφράζουν τον δείκτη Β-κυττάρων (CD19). Σε 25% των περιπτώσεων ΟΛΛ ανιχνεύονται μυελοειδή αντιγόνα και οι λευχαιμίες αυτές έχουν χειρότερη πρόγνωση.

Χρωμοσωμικές ανωμαλίες

Ποικίλλες και στη Burkitt λευχαιμία t(8;14). 20-30% των ενηλίκων με ΟΛΛ έχουν το χρωμόσωμα Philadelphia, Προ-Β ΟΛΛ t(12;21) σε 25% στα παιδιά με καλή πρόγνωση, t(4;11) σε νεογνά με ΟΛΛ. Οι υπερδιπλοϊδικές λευχαιμίες που κερδίζουν χρωμοσώματα και φθάνουν τα 50-60 ανά κύτταρο έχουν καλή πρόγνωση.

Classification for Acute Lymphoblastic Leukemia

WHO classification of acute lymphoblastic leukemia

-B lymphoblastic leukemia/lymphoma:

B lymphoblastic leukemia/lymphoma, NOS

B lymphoblastic leukemia/lymphoma with recurrent genetic abnormalities

  • B lymphoblastic leukemia/lymphoma with t(9;22)(q34;q11.2), BCR-ABL1
  • B lymphoblastic leukemia/lymphoma with t(v;11q23); MLL rearranged
  • B lymphoblastic leukemia/lymphoma with t(12;21)(p13;q22) TEL-AML1 (ETV6-RUNX1)
  • B lymphoblastic leukemia/lymphoma with hyperdiploidy
  • B lymphoblastic leukemia/lymphoma with hypodiploidy
  • B lymphoblastic leukemia/lymphoma with t(5;14)(q31;q32) IL3-IGH
  • B lymphoblastic leukemia/lymphoma with t(1;19)(q23;p13.3) TCF3-PBX1

-T lymphoblastic leukemia/lymphoma:

FAB classification of acute lymphoblastic leukemia (for historical purposes)

ALL-L1: Small cells with homogeneous nuclear chromatin, a regular nuclear shape, small or no nucleoli, scanty cytoplasm, and mild to moderate basophilia
ALL-L2: Large, heterogeneous cells with variable nuclear chromatin, an irregular nuclear shape, 1 or more nucleoli, a variable amount of cytoplasm, and variable basophilia
ALL-L3: Large, homogeneous cells with fine, stippled chromatin; regular nuclei; prominent nucleoli; and abundant, deeply basophilic cytoplasm. The most distinguishing feature is prominent cytoplasmic vacuolation


Έκφραση ογκογονιδίων στις οξείες λευχαιμίες

ABL πρωτοογκογονίδιο στην t(9;22)

MYC πρωτοογκογονίδιο στην t(8;14)

N-RAS 25% ΟΜΛ και 10% ΟΛΛ

Σημεία και συμπτώματα στις οξείες λευχαιμίες

Τα σημεία και συμπτώματα στις οξείες λευχαιμίες προέρχονται από την ελάττωση της φυσιολογικής αιμοποίησης και την διήθηση των φυσιολογικών οργάνων από τους λευχαιμικούς βλάστες.

Έτσι, η αναιμία εμφανίζεται στους περισσότερους ασθενείς, όπως και η θρομβοκυττοπενία. Ο αριθμός των λευκών αιμοσφαιρίων μπορεί να είναι αυξημένος, φυσιολογικός ή ελαττωμένος, αλλά οι περισσότεροι ασθενείς θα έχουν κοκκιοκυτταροπενία και το 1/3 των ασθενών θα έχει υποκείμενη ή απειλητική για τη ζωή λοίμωξη.

Εκτός από την καταστολή της λειτουργίας του μυελού των οστών διηθούνται τα φυσιολογικά όργανα από τα λευχαιμικά κύτταρα. Αυτό συμβαίνει πιο συχνά στην ΟΛΛ, παρά στην ΟΜΛ. Στην ΟΛΛ 50% των ασθενών θα έχουν διογκωμένους λεμφαδένες, ηπατομεγαλία και σπληνομεγαλία. Πόνος στα οστά παρατηρείται, κυρίως, σε νεότερους ασθενείς με ΟΛΛ. Τα λευχαιμικά κύτταρα μπορεί να προσβάλλουν το δέρμα και να προκαλέσουν ένα εξάνθημα που δεν έχει φαγούρα και είναι υπεργερμένο. Τέλος 5% των ασθενών θα έχει διήθηση του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος κατά τη στιγμή της διάγνωσης.

 


Πατήστε, εδώ, για να παραγγείλετε τα συμπληρώματα διατροφής για τις λευχαιμίες

Τα κατάλληλα συμπληρώματα διατροφής για τις λευχαιμίες 

Η καθοδήγηση για την επιλογή των ποιων συμπληρωμάτων διατροφής, από τα ανωτέρω, είναι κατάλληλα  για την ασθένειά σας θα γίνει σε συνεννόηση με τον θεράποντα ιατρό.

Διαβάστε, επίσης,

Λευχαιμία τριχωτών κυττάρων

Όλες οι αιτίες των λευχαιμιών

Οι λευχαιμίες

Τα καρκινικά μονοπάτια της οξείας λευχαιμίας

Οξεία προμυελοκυτταρική λευχαιμία

Ανορεξία και καχεξία στον καρκίνο

Η θεραπεία του καρκίνου στα παιδιά πρέπει να είναι εξατομικευμένη

Στοχευμένες θεραπείες στον καρκίνο

Είναι πολύ επικίνδυνες οι χημικές βαφές μαλλιών

Σοβαρά συμπτώματα και σημεία που πρέπει να σας ανησυχήσουν

Θεραπεία του καρκίνου με βιταμίνη C

Βότανα για την πρόληψη και τη θεραπεία του καρκίνου

Τα αιθέρια έλαια για τον καρκίνο

Τα καλύτερα τρόφιμα κατά του καρκίνου

Οι αντικαρκινικές ιδιότητες που έχει το μέλι

Η βιταμίνη C μειώνει τον κίνδυνο στις καρδιοαγγειακές παθήσεις

Οι παρενέργειες της θεραπείας του καρκίνου του μαστού

Χρήσιμες ιατρικές συνταγές με κεράσια

Τι σημαίνουν οι νυχτερινές εφιδρώσεις

Διάγνωση ασθενειών από τα μάτια

Ασπεργίλλωση

Φυτικές βαφές μαλλιών

Θεραπεία ασθενειών με τα άλατα ιστών

Ελπιδοφόρα στοχευμένη θεραπεία για τον καρκίνο

Τα μονοκλωνικά αντισώματα στη θεραπεία του καρκίνου

Το μαστιχόδενδρο

Αρσενικό

Protocel για τον καρκίνο

Αφιέρωμα για την Παγκόσμια ημέρα κατά του παιδικού καρκίνου

Η παθολογία του καρκίνου

Ρόφημα κουρκουμίνης για τον καρκίνο

Γλυκοπατάτες για τον καρκίνο

Λειτουργική αιμορραγία από τη μήτρα

Μυελοσκλήρυνση

Παράγοντες κινδύνου για καρκίνο που σχετίζονται με την εργασία

Μονοκλωνικά αντισώματα

Γιατί η γονιδιακή θεραπεία είναι η απόλυτη θεραπεία του καρκίνου

Παγκοσμιοποίηση και καρκίνος

Αυξητικοί παράγοντες λευκών

Σε μόνιμη στύση

Xρόνια λεμφοκυτταρική λευχαιμία

Υπότυποι Μυελοδυσπλαστικών Συνδρόμων

Ανοσοανεπάρκεια

Επαγγελματικοί καρκίνοι

Αιμορραγία από τη μύτη

Οι ψηλότεροι κινδυνεύουν από καρκίνο

Λευχαιμία τριχωτών κυττάρων

Λοιμώδης μονοπυρήνωση

Τι είναι τα ηωσινόφιλα;

Η πραγματική αιτία της παιδικής λευχαιμίας

Προσοχή το Revlimid έχει πολλές παρενέργειες

Γονιδιακή θεραπεία

Αιμορραγία στον καρκίνο

Οι χρησιμότερες πληροφορίες για τα λεμόνια

Βιογραφία του Καρκίνου

Πώς αντιμετωπίζεται ο κνησμός στον καρκίνο

Γονιδιακή θεραπεία και εμβόλια για τις αιματολογικές κακοήθειες

Androcymbium rechingeri

Λαπαροσκοπική σπληνεκτομή

Υποσχόμενη θεραπεία για την λεμφοκυτταρική λευχαιμία

Λεπτομηνιγγική καρκινωμάτωση

Γιατί κάποιος παθαίνει λευχαιμία

Λευχαιμοειδής αντίδραση

Μόλυνση του περιβάλλοντος και διατροφή

Μονοκυττάρωση

Ανάπτυξη κακοήθειας μετά από μεταμόσχευση οργάνων

Νόσοι από μεγαλοκυτταροϊό

emedi.gr

Γράφει η

Δρ Σάββη Μάλλιου Κριαρά

Ειδικός Παθολόγος- Ογκολόγος, MD, PhD

Διαβάστε περισσότερα για τη Σάββη Μάλλιου Κριαρά

 

 

 
Διαβάστηκε 699 φορές Τελευταία τροποποίηση στις Τρίτη, 28 Νοεμβρίου 2017 07:52
Σαββούλα Μάλλιου Κριαρά

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
DMC Firewall is developed by Dean Marshall Consultancy Ltd