Κυριακή, 09 Φεβρουαρίου 2014 07:24

Υδροκέφαλος

Γράφτηκε από την
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(1 Ψήφος)

Ο υδροκέφαλος στα βρέφη

Υδροκέφαλος, ICD-10 G91, Q03 είναι η συσσώρευση περίσσειας εγκεφαλονωτιαίου υγρού (ΕΝΥ) εντός των κοιλιών του εγκεφάλου, εξαιτίας παρεμπόδισης ή καταστροφής των φυσιολογικών διαύλων παροχέτευσης του ΕΝΥ.

Το υγρό βρίσκεται υπό τάση και προκαλεί διεύρυνση του κοιλιακού συστήματος.


Αίτια υδροκέφαλου

  • Μια σπάνια περίπτωση υπερπαραγωγής ΕΝΥ είναι το θήλωμα των χοριοειδών πλεγμάτων.
  • Συνήθως, όμως, οφείλεται σε απόφραξη σε κάποιο σημείο της κυκλοφορίας του ΕΝΥ. Η απόφραξη αυτή μπορεί να αφορά είτε το κοιλιακό σύστημα και τα τρήματα (αποφρακτικός μη επικοινωνών υδροκέφαλος) οπότε δεν υπάρχει επικοινωνία των κοιλιών με τον υπαραχνοειδή χώρο, είτε εντοπίζεται σε πολλαπλά σημεία του υπαραχνοειδούς χώρος (μη αποφρακτικός επικοινωνών υδροκέφαλος).
  • Αίτια του αποφρακτικού υδροκέφαλου είναι οι συγγενείς ανωμαλίες και τα νεοπλάσματα. Η συχνότερη αιτία από τις συγγενείς ανωμαλίες είναι η απόφραξη του υδραγωγού του Sylvius. Η κατάσταση αυτή παρατηρείται τόσο σποραδικά όσο και ως κληρονομική και μεταβιβάζεται με τον φυλοσύνδετο υπολειπόμενο τύπο. Άλλη συνήθης, όμως, αιτία είναι οι συγγενείς διαμαρτίες διάπλασης του κεντρικού νευρικού συστήματος (ΚΝΣ) όπως στα σύνδρομα Arnold-Chiari (εμφανίζονται στο 70-80% των παιδιών με μηνιγγοκήλη), σύνδρομο Dandy-Walker που είναι μια κατάσταση που επηρεάζει την ανάπτυξη του εγκεφάλου, κυρίως την ανάπτυξη του τμήματος του εγκεφάλου που συντονίζει την κίνηση (παρεγκεφαλίδα), μεμονωμένη απόφραξη του υδραγωγού, αραχνοειδείς κύστεις και λιγώτερο συχνά άλλοι συγγενείς όγκοι και άλλες ανωμαλίες χρωματοσωμάτων.
  • Ο επικοινωνών υδροκέφαλος οφείλεται σε φλεγμονώδεις επεξεργασίες του υπαραχνοειδούς χώρου (φυματιώδης μηνιγγίτιδα, τοξοπλάσμωση, ερυθρά, μεγαλοκυτταροϊός, σύφιλη, αιμορραγία λόγω τραυματισμού ή προωρότητα,  πυώδης μηνιγγίτιδα και αιμορραγίες απο αγγειακές εκ γενετής δυσπλασίες.
  • Διεύρυνση του κοιλιακού συστήματος παρατηρείται και δευτεροπαθώς μετά από εγκεφαλική ατροφία (υδροκέφαλος εκ κενού). Στην περίπτωση αυτή η πίεση του εγκεφαλονωτιαίου υγρού είναι φυσιολογική.

Μια ποικιλία συμπτωμάτων και σημείων συνοδεύουν την παρουσία του υδροκεφάλου

Σε αυτά περιλαμβάνονται η μη φυσιολογική διόγκωση της κεφαλής στα νεογνά, η νοητική έκπτωση, οι αργές και περιορισμένες κινήσεις του σώματος και των ματιών και η ακράτεια ούρων. Άλλα σημεία υδροκεφάλου είναι η προέτεια της μεγάλης πηγής, η διάταση των ραφών, η διεύρυνση των φλεβών του τριχωτού της κεφαλής και η παρέκκλιση των ματιών προς τα κάτω, ώστε να φαίνεται ο σκληρός χιτώνας πάνω από την ίριδα (σημείο του δύοντος ηλίου). Εάν το υγρό έχει μεγάλη τάση εμφανίζονται έμετοι και οπισθότονος.


Διάγνωση υδροκέφαλου

Όταν υπάρχουν τα συμπτώματα αυτά, θα πρέπει να γίνουν οι κατάλληλες εργαστηριακές εξετάσεις ώστε να επιβεβαιωθεί η διάγνωση. Γίνεται υπολογιστική και μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου. Σε πολλές περιπτώσεις πλέον γίνεται κατά την ενδομήτρια ζωή με το υπερηχογράφημα.

Η κεφαλή των βρεφών μετριέται κατά τη γέννηση. Αν η περίμετρος της κεφαλής ξεπερνά ένα συγκεκριμένο μέγεθος, ο γιατρός θα μετρά συχνά την κεφαλή κατά τη διάρκεια των πρώτων εβδομάδων της ζωής του παιδιού. Αν το μαλακό σημείο (πηγή) της κεφαλής είναι ακόμη ανοιχτό, ένα υπερηχογράφημα κεφαλής μπορεί να διαχωρίσει ένα φυσιολογικά μεγάλο κεφάλι από τον υδροκέφαλο. Αν τα αποτελέσματα της εξέτασης αυτής είναι παθολογικά, θα χρειαστεί περαιτέρω εκτίμηση. Aν αργότερα κατά την παιδική ηλικία και την ενήλικη ζωή, εμφανιστούν σημεία, όπως διανοητική πτώση και βραδύτητα στις κινήσεις του σώματος, απαιτούνται εξετάσεις. Σε όλες τις περιπτώσεις θα πρέπει να πραγματοποιούνται αξονική ή καλύτερα μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου.


Αντιμετώπιση υδροκέφαλου

Ο υδροκέφαλος μπορεί να αποκατασταθεί αυτόματα, δηλαδή να αποκατασταθεί η ισορροπία μεταξύ της παραγωγής και της απορρόφησης του ΕΝΥ, ώστε αυτό να μην βρίσκεται υπό τάση.

Αν ο υδροκέφαλος είναι σχετικά περιορισμένος και δεν προκαλούνται συμπτώματα ή παθολογική αύξηση της περιμέτρου της κεφαλής, τότε χαρακτηρίζεται «αντιρροπούμενος» και μπορεί το παιδί να παρακολουθείται με τακτικές μαγνητικές τομογραφίες και μελέτη της ροής του εγκεφαλονωτιαίου υγρού (εξέταση που γίνεται παράλληλα με την μαγνητική τομογραφία). 

Μπορεί όμως ο υδροκέφαλος να προκαλείται από άλλα αίτια, όπως είναι οι όγκοι ή άλλες ανατομικές ανωμαλίες. Στις περιπτώσεις αυτές χρειάζεται επέμβαση όχι μόνο για την ανακούφιση του υδροκεφάλου, αλλά και για διάγνωση και θεραπεία της συνοδού πάθησης.


Επιπλοκές υδροκέφαλου

Η αύξηση της ενδοκρανιακής πίεσης μπορεί να προκαλέσει οπτική ατροφία και εγκεφαλική βλάβη (αταξική εγκεφαλική παράλυση) και ενδείκνυται η εξασφάλιση παροχέτευσης του ΕΝΥ με τοποθέτηση ειδικής βαλβίδας.

Διαβάστε, επίσης,

Πρώιμη διάγνωση βλαβών σπονδυλικής στήλης στο έμβρυο

Δυσπλασία Arnold-Chiari

Δισχιδής ράχη

Αραχνοειδείς κύστεις

Κρανιοσυνοστέωση

www.emedi.gr

 

 

 

Διαβάστηκε 5024 φορές Τελευταία τροποποίηση στις Κυριακή, 09 Φεβρουαρίου 2014 08:08
Σαββούλα Μάλλιου Κριαρά

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
DMC Firewall is developed by Dean Marshall Consultancy Ltd