Τρίτη, 17 Μαρτίου 2015 16:56

Δυσκοιλιότητα σε ογκολογικούς ασθενείς

Γράφτηκε από την
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(1 Ψήφος)

Η δυσκοιλιότητα είναι συχνή σε ασθενείς που έχουν καρκίνο

Γράφει η

Δρ Σάββη Μάλλιου Κριαρά

Ειδ. Παθολόγος-Ογκολόγος, PhD, MD

Δυσκοιλιότητα είναι η  μείωση της συχνότητας των κενώσεων σε λιγότερες από 3 την εβδομάδα ή η ανάγκη για σημαντικά αυξημένη εφαρμογή πίεσης στην κοιλιά, ώστε να επιτευχθεί η αφόδευση, περισσότερο από το 25% των κινήσεων του εντέρου, όταν η διάρκεια των κινήσεων εντέρου είναι μεγαλύτερη των 10 λεπτών. Είναι η κατάσταση κατά την οποία καθυστερεί να γίνει η κένωση του εντέρου και τα κόπρανα εφ' όσον παραμένουν για πολύ στο παχύ έντερο υφίστανται αφυδάτωση και γίνονται ξηρά και σκληρά και ο ασθενής αισθάνεται άβολα και έχει μια αίσθηση ατελούς κένωσης του εντέρου.

Η δυσκοιλιότητα είναι συνέπεια της δυσλειτουργίας του πεπτικού συστήματος σχετικά με την κένωση του εντέρου. Η γαστρεντερική οδός του ανθρώπου, έχει μήκος 7 μέτρα, από το στόμα μέχρι τον πρωκτό. Αυτά τα 7 μέτρα είναι στριμωγμένα στον περιορισμένο χώρο της κοιλιακής χώρας, που έχει ύψος περίπου 60 εκατοστά.

Η προώθηση του γαστρικού περιεχομένου αρχίζει αμέσως μετά από τη λήψη γεύματος. Το χρονικό όμως διάστημα της πλήρους κένωσης του στομάχου εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, από τους οποίους οι κυριότεροι είναι η ποσότητα και η σύσταση της τροφής, ο χρόνος που μεσολάβησε από τη λήψη προηγούμενου γεύματος, καθώς και η ψυχική κατάσταση του ατόμου.

Όταν η πρόσληψη τροφής είναι μέτρια σε ποσότητα, η κένωση του στομάχου γίνεται μέσα σε 3-4 ώρες. Όταν όμως η τροφή περιέχει μεγάλη ποσότητα λίπους, η κένωση μπορεί να παραταθεί μέχρι 6 ή 8 ώρες.

Πολλές φορές υπάρχει δυσκοιλιότητα παρά την καθημερινή αφόδευση. Στην περίπτωση αυτή, είτε πρόκειται για ατελή κένωση, δηλαδή αποβολή μικρής ποσότητας κοπράνων και κατακράτησης μέρους αυτών στο παχύ έντερο, είτε τα κόπρανα που αποβάλλονται είναι ξηρά και σκληρά, επειδή παραμένουν για πολύ στο παχύ έντερο.


Παράγοντες κινδύνου για δυσκοιλιότητα στους ογκολογικούς ασθενείς

  • Ακινησία
  • Έλλειψη φυσικής δραστηριότητας (το 50% των νοσοκομειακών ασθενών)
  • Θεραπεία με οπιοειδή (το 90% των ασθενών που είναι σε θεραπεία με οπιοειδή)

Αιτίες δυσκοιλιότητας στους ογκολογικούς ασθενείς

-Νευρογενείς διαταραχές

  • Αυτόνομη νευροπάθεια
  • Βλάβη του νωτιαίου μυελού

-Μεταβολικές διαταραχές

  • Υπερασβεστιαιμία
  • Υποκαλιαιμία
  • Υπομαγνησιαιμία
  • Σακχαρώδης διαβήτης
  • Ουραιμία
  • Υποθυρεοειδισμός

-Όγκος

  • Απόφραξη εντέρου
  • Έλλειψη δραστηριότητας
  • Κατάθλιψη
  • Ακτινοθεραπεία

-Φάρμακα

  • Οπιοειδή
  • Αντιχολινεργικά
  • Τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά
  • Αντιόξινα
  • Διουρητικά
  • Αντιεπιληπτικά
  • Αντυπερτασικά
  • Συμπληρώματα σιδήρου
  • Αλκαλοειδή της vinca
  • Ανταγωνιστές 5HT3

-Άλλα

  • Εκκολπωματίτιδα
  • Ορθοκήλες
  • Ραγάδες πρωκτού
  • Κλινική εικόνα σε δυσκοιλιότητα
  • Κοιλιακός πόνος
  • Ανορεξία
  • Ναυτία, έμετος
  • Κατακράτηση ούρων
  • Σύγχυση
  • Ψευδοδιάρροια

Διάγνωση δυσκοιλιότητας σε ογκολογικούς ασθενείς

  • Δακτυλική εξέταση

Είναι το έντερο γεμάτο με κόπρανα; Αν ναι, ποια η ποιότητα των κοπράνων; Επίσης, ελέγξτε το αντανακλαστικό του σφιγκτήρα του πρωκτού.

  • Φυσική εξέταση

Σε βλάβη του νωτιαίου μυελού ελέγξτε για μειωμένη ευαισθησία και τον τόνο του σφιγκτήρα του πρωκτού.

Σε βλάβη της ιεράς μοίρας του μυελού ελέγξτε για ευαισθησία και ελαττωμένο τόνο του σφιγκτήρα του πρωκτού.

  • Ακτινογραφία κοιλίας σε όρθια θέση για τυχόν ειλεό

Θεραπεία δυσκοιλιότητας σε ογκολογικούς ασθενείς

Γενικά μέτρα

  • Ελαχιστοποιήστε τις αιτίες
  • Διορθώστε τις ηλεκτρολυτικές διαταραχές
  • Αυξήστε την πρόσληψη υγρών
  • Βάλτε τον ασθενή σε δίαιτα με πολλές φυτικές ίνες
  • Ενημερώστε τον ασθενή ότι πρέπει να αυξήσει την φυσική του δραστηριότητα
  • Ενημερώστε τον ασθενή ότι όταν ενεργείται θα πρέπει να είναι μόνος και ήρεμος
  • Όταν χορηγείτε στον ασθενή οπιοειδή να του δίνετε πάντα μαζί προληπτικά και σκευάσματα για την δυσκοιλιότητα

Ειδική θεραπεία για τη δυσκοιλιότητα

-Πρέπει να λυθεί τυχόν απόφραξη του εντέρου. Σε αμφιβολία χρησιμοποιήστε φάρμακα που μαλακώνουν τα κόπρανα.

-Κάντε εξέταση του εντέρου

Αν δεν υπάρχουν κόπρανα ή υπάρχουν πολύ λίγα: Δώστε σκευάσματα που αυξάνουν την περισταλτικότητα του εντέρου, όπως σέννα, sodium picosulfate και bisacodyl.

Αν υπάρχουν αρκετά κόπρανα δώστε σκευάσματα που αυξάνουν την περισταλτικότητα του εντέρου, όπως σέννα, sodium picosulfate και bisacodyl.

Αν υπάρχει δυσκοιλιότητα δώστε υπόθετα γλυκερίνης, κάντε κλύσμα ή αφαιρέστε τα κόπρανα με δακτυλική εξέταση.

 


Τα φάρμακα για τη δυσκοιλιότητα

  • Lactulose & sorbitol

Δεν απορροφάται από το λεπτό έντερο, φέρνει νερό μέσα στο έντερο, μειώνει τα βακτήρια παράγοντας οργανικά οξέα, μειώνει το pH διεγείρει την περισταλτικότητα. Το αποτέλεσμα φαίνεται μετά 24-48 ώρες, οι ανεπιθύμητες ενέργειες είναι το φούσκωμα και η γλυκιά γεύση. Πάρτε αρχικά 2 κουταλιές σούπας καθημερινά και στη συνέχεια 1 κουταλιά της σούπας καθημερινά.

  • Magrogole

Λειτουργεί ωσμωτικά, δεν μεταβάλλει το νάτριο, το κάλιο ή το νερό. Παίρνει ο ασθενής 3 φακελάκια καθημερινά μαζί μία φορά την ημέρα.

  • Sodium picosulfate

Eμποδίζει την απορρόφηση νερού στο κόλον μετά τον μεταβολισμό των βακτηριδίων και αυξάνει την έκκριση νερού και ηλεκτρολυτών. Λαμβάνετε 20 σταγόνες 2 φορές την ημέρα.

  • Senna

Λειτουργεί στο κόλον, προάγοντας την περισταλτικότητα, ενεργεί αντίθετα με την αναστολή της περισταλτικότητας που κάνουν τα οπιοειδή και ελαττώνει την απορρόφηση νερού και ηλεκτρολυτών. Έχει αποτελεσματικότητα σε 10 ώρες περίπου. Παίρνει ο ασθενής 1 κουταλιά της σούπας το βράδυ και σε μεγάλη δυσκοιλιότητα μπορεί να λαμβάνεται και ανά 6ωρο για 3 ημέρες

  • Bisacodyl

Προάγει την περισταλτικότητα του εντέρου. Ενεργεί σε 6-12 ώρες. Τα υπόθετα ενεργούν σε 15-60 λεπτά. Ένα υπόθετο αρκεί ενώ από το στόμα παίρνετε 1-2 και σε ανάγκη μέχρι 4 χάπια.

  • Προκινητικά για δυσκοιλιότητα ανθεκτική στις ανωτέρω θεραπείες

-metoclopramide που είναι ανταγωνιστής ντοπαμίνης και χολινεργικό σε δόση 10-30 mg από το στόμα ή ενδοφλεβίως. Αντενδείκνυται σε καρκίνο μαστού και μπορεί να προκαλέσει δυσκινητικό σύνδρομο και χορηγείται biperiden (Akineton).

-doperidon που είναι ανταγωνιστής ντοπαμίνης σε δόση 30-80 mg την ημέρα από το στόμα. 

Τα καλύτερα βήματα για τη δυσκοιλιότητα:

1o Βήμα

Δώστε lactulose ή magrogole ή sodium picosulfate

2ο Βήμα 

Προσθέστε στην αγωγή και σέννα

3ο Βήμα

Προσθέστε στην αγωγή κλύσματα

Ειδικά αν παίρνει ο ασθενής οποιοειδή πρέπει να τα αλλάξει. Μικρότερη δυσκοιλιότητα κάνει η υδρομορφόνη, η διαδερμική φεντανύλη και η διαδερμική βουπρενορφίνη. Δώστε ανταγωνιστές οπιοειδών, όπως naloxone με απορρόφηση μετά από χορήγηση από το στόμα 1% και έτσι μπορεί ο ασθενής να ενεργηθεί χωρίς να ελαττωθεί το αναλγητικό αποτέλεσμα των οπιοειδών. Η μέγιστη δόση ναλοξόνης που μπορείτε να δώσετε είναι 20% της δόσης των οπιοειδών και ξεκινήστε με 4 mg και αυξάνετε τη δόση σιγά σιγά και προσεκτικά.

Πρόσθετες οδηγίες για την μείωση της δυσκοιλιότητας

  • Κανονίστε το μέγεθος και τον χρόνο των γευμάτων.
  • Τρώτε σε τακτά χρονικά διαστήματα.
  • Τρώτε ένα μεγάλο γεύμα την ίδια ώρα κάθε μέρα.
  • Πίνετε χυμό από δαμάσκηνο στην αρχή κάθε μεγάλου γεύματος.
  • Πίνετε ένα ζεστό ρόφημα στο τέλος του γεύματος.
  • Να πίνετε αρκετά υγρά. Τα υγρά βοηθούν στην κινητικότητα του εντέρου (δώδεκα ποτήρια κάθε μέρα).
  • Να παίρνετε καθημερινά πολλές φυτικές ίνες. Οι φυτικές ίνες είναι το συστατικό στα λαχανικά που ενεργοποιεί την τακτική λειτουργία του εντέρου. Να λαμβάνετε στην καθημερινή σας διατροφή 900 γραμμάρια φυτικές ίνες στην καθημερινή σας δίαιτα: επιλέγετε ψωμιά ή δημητριακά 100% ολικής αλέσεως, όσπρια (φασόλια,φακές, ρεβίθια, αρακάς), να τρώτε τουλάχιστον πέντε μερίδες φρούτα και λαχανικά,
  • Να κάνετε άσκηση: Κάντε ήπιες ασκήσεις, όπως το βάδισμα που μπορεί να ενδυναμώσει τους μύες που κινούν το περιεχόμενο του γαστρεντερικού σωλήνα.
  • Να ανησυχήσετε αν έχετε να αφοδεύσετε ή να έχετε αέρια για περισσότερες από τέσσερις ημέρες, αν έχετε  κοιλιακούς πόνους και κράμπες ή μούδιασμα, ναυτία ή τάση προς εμετό και αν αισθάνεστε ότι είναι απαραίτητη η συνταγή κάποιου καθαρτικού.

Διαβάστε, επίσης,

Χρήσιμες ιατρικές συνταγές με νεράντζια

Να τρώτε παντζάρια κάνουν καλό

Όλες οι ασθένειες ξεκινούν από το έντερο

Ιατρικές συνταγές με ψύλλιο

Χρήσιμες συμβουλές για τα λαχανικά

Εκκολπωματική νόσος

Ορθομοριακή αποτοξίνωση του γαστρεντερικού συστήματος

Χρήσιμες ιατρικές συνταγές με ελιά

Συμπληρώματα διατροφής για τις παθήσεις του πεπτικού

Βιοανάδραση ορθού

Χρήσιμες ιατρικές συνταγές με την φραγκοσυκιά

Σιταρόχορτο

 Γλυκοκολοκυθιά

Το ελληνικό φαρμακείο της φύσης σας προσφέρει μια υπερτροφή

Βιοανάδραση

Ραγάδα δακτυλίου

Μήπως έχετε φούσκωμα μετά το φαγητό;

Προϊόντα ολικής αλέσεως

Δυσκοιλιότητα και ομοιοπαθητική

Ο καφές κάνει καλό στην υγεία

Ιατρικές συνταγές με γαϊδουράγκαθο

Οι αιμορροΐδες

Αλόη Βέρα

Βασιλικός πολτός

Τα οφέλη από τις βραστές σαλάτες

Αντιμετώπιση υπερασβεστιαιμίας

Το καλύτερο γιαούρτι είναι ελληνικό

Δαμάσκηνα

Δίαιτα κατά της δυσκοιλιότητας

Δισακοδύλη για άμεση ανακούφιση από τη δυσκοιλιότητα

 Άφθονα υγρά για τη δυσκοιλιότητα

Πίνουμε το πρωί ζεστό νερό με λεμόνι

Ντομάτα

Ενδείξεις βελονισμού

Το θαλασσινό αλάτι στην ομοιοπαθητική

Lycopodium Clavatum

Η λίστα με τα φιλικά βακτήρια

Thuja occidentalis

Χιτοζάνη

Τα πιο συχνά βότανα και οι θεραπευτικές τους ιδιότητες

Viscum album

Σπόροι chia

Δυσκοιλιότητα

Μήπως έχετε πολλά αέρια;

Οι κατευθυντήριες οδηγίες για την αντιμετώπιση του πόνου στον καρκίνο

www.emedi.gr
Γράφει η
Δρ Σάββη Μάλλιου Κριαρά
Ειδικός Παθολόγος- Ογκολόγος, MD, PhD

Διαβάστε περισσότερα για την Σάββη ΜάλλιουΚριαρά

 

 

 

Διαβάστηκε 1558 φορές Τελευταία τροποποίηση στις Τρίτη, 17 Μαρτίου 2015 19:14
Σαββούλα Μάλλιου Κριαρά

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
DMC Firewall is a Joomla Security extension!